Question: Serhat Öğretmen; A, B ve C tam sayılarını kullanarak tahtaya aşağıdaki iki eşitliği yazmıştır.
$A^B = 81$
$B^C = 64$
Serhat Öğretmen, öğrencilerine bu eşitliklerde kullanabilecek en küçük $A + B + C$ değerini sormuş ve parmak kaldıran dört öğrenciden aşağıdaki cevapları almıştır:
Faruk -9
Fuat -1
Fatma 1
Fahriye 4
Serhat Öğretmen, doğru cevabı veren ilk öğrencisine tatlı ısmarlayacağına göre sorunun cevabını bilip tatlı ödülünü kazanan öğrenci aşağıdakilerden hangisidir?
A) Faruk
B) Fuat
C) Fatma
D) Fahriye
1. Problemi anlama: $A$, $B$ ve $C$ tam sayıları için iki eşitlik verilmiştir:
$$A^B = 81$$
$$B^C = 64$$
Amacımız, bu eşitlikleri sağlayan tam sayılar arasında $A + B + C$ toplamının en küçük değerini bulmaktır.
2. İlk eşitliği inceleyelim: $A^B = 81$
81 sayısı pozitif ve tam sayı olarak $81 = 3^4$ veya $81 = 9^2$ şeklinde yazılabilir.
3. İkinci eşitliği inceleyelim: $B^C = 64$
64 sayısı pozitif ve tam sayı olarak $64 = 2^6$ veya $64 = 4^3$ şeklinde yazılabilir.
4. $A$, $B$, $C$ tam sayılar olduğundan ve üsler tam sayı olduğundan, $B$ ve $C$ değerlerini bulmak için $B^C = 64$ ifadesini kullanacağız.
64 sayısının tam sayı üsleri:
- $2^6 = 64$
- $4^3 = 64$
- $8^2 = 64$
5. $B$ değerleri için olası tam sayılar: $2$, $4$, $8$ ve $-2$, $-4$, $-8$ olabilir (negatif üslerde dikkatli olmalıyız).
6. $B^C = 64$ olduğuna göre, $B$ ve $C$ tam sayılar ve $B^C$ pozitif olduğundan, $B$ pozitif veya negatif ve $C$ çift olabilir.
7. $A^B = 81$ olduğuna göre, $A$ ve $B$ tam sayılar ve $81$ pozitif olduğundan, $A$ pozitif veya negatif ve $B$ çift olabilir.
8. Olası $B$ ve $C$ değerlerini deneyelim:
- $B=2$, $C=6$ ise $2^6=64$ doğru.
- $B=4$, $C=3$ ise $4^3=64$ doğru.
- $B=8$, $C=2$ ise $8^2=64$ doğru.
9. Şimdi $A^B=81$ için $B$ değerlerini yukarıdaki gibi deneyelim:
- $B=2$ ise $A^2=81
ightarrow A = \\pm 9$
- $B=4$ ise $A^4=81
ightarrow A = \\pm 3$
- $B=8$ ise $A^8=81
ightarrow A = \\pm \\sqrt[8]{81} = \\pm 3^{\\frac{4}{8}} = \\pm 3^{\\frac{1}{2}} = \\pm \\sqrt{3}$ (tam sayı değil)
10. $B=8$ seçeneği tam sayı $A$ sağlamaz, eliyoruz.
11. Şimdi olası çözümleri ve $A+B+C$ toplamlarını hesaplayalım:
- $B=2$, $C=6$, $A=9$ ise $A+B+C=9+2+6=17$
- $B=2$, $C=6$, $A=-9$ ise $A+B+C=-9+2+6=-1$
- $B=4$, $C=3$, $A=3$ ise $A+B+C=3+4+3=10$
- $B=4$, $C=3$, $A=-3$ ise $A+B+C=-3+4+3=4$
12. Negatif üsleri de deneyelim:
- $B=-2$, $C=-6$ ise $(-2)^{-6} = rac{1}{(-2)^6} = rac{1}{64}$ değil 64, elenir.
- $B=-4$, $C=-3$ ise $(-4)^{-3} = rac{1}{(-4)^3} = rac{1}{-64} = -rac{1}{64}$ değil 64, elenir.
13. $B$ negatif olursa $B^C$ pozitif 64 olamaz, çünkü negatif sayıların tek kuvvetleri negatiftir, çift kuvvetleri pozitiftir ama üs negatif olursa kesir olur. Bu yüzden $B$ negatif olamaz.
14. $A$ negatif olabilir çünkü $(-9)^2=81$ gibi.
15. En küçük $A+B+C$ değeri yukarıdaki hesaplamalarda $-1$ ve $-1$'den küçük bir değer yok gibi görünüyor ama verilen seçeneklerde -9 da var.
16. Negatif üsleri tekrar düşünelim:
$B= -2$, $C= -6$ ise $B^C = (-2)^{-6} = rac{1}{(-2)^6} = rac{1}{64}$ değil 64, elenir.
$B= -3$, $C= -4$ ise $(-3)^{-4} = rac{1}{81}$ değil 64, elenir.
17. $B$ negatif olursa $B^C$ pozitif 64 olamaz, bu yüzden $B$ pozitif olmalı.
18. $A$ negatif olabilir, $B$ pozitif olmalı, $C$ pozitif olmalı.
19. Yukarıdaki seçeneklerde en küçük toplam $-1$ olarak görünüyor.
20. Ancak soruda verilen cevaplar arasında -9 da var. Bu durumda $B= -4$, $C= 3$ deneyelim:
$B^C = (-4)^3 = -64$ değil 64, elenir.
$B= -3$, $C= 4$ ise $(-3)^4 = 81$ değil 64, elenir.
21. $B= -3$, $C= 4$ olursa $B^C = (-3)^4 = 81$ değil 64, elenir.
22. $B= -2$, $C= 6$ ise $(-2)^6 = 64$ doğru.
23. $A^B = 81$ ve $B= -2$ ise $A^{-2} = 81
ightarrow rac{1}{A^2} = 81
ightarrow A^2 = rac{1}{81}
ightarrow A = \\pm rac{1}{9}$ tam sayı değil, elenir.
24. $B= -4$, $C= 3$ ise $(-4)^3 = -64$ değil 64, elenir.
25. $B= -1$, $C= 6$ ise $(-1)^6 = 1$ değil 64, elenir.
26. $B= 3$, $C= 4$ ise $3^4 = 81$ değil 64, elenir.
27. $B= 4$, $C= 3$ ise $4^3 = 64$ doğru.
$A^4 = 81
ightarrow A = \\pm 3$
28. $A=3$, $B=4$, $C=3$ toplamı $3+4+3=10$
$A=-3$, $B=4$, $C=3$ toplamı $-3+4+3=4$
29. $B= 2$, $C= 6$ ise $2^6=64$ doğru.
$A^2=81
ightarrow A= \\pm 9$
$A=9$, $B=2$, $C=6$ toplamı $9+2+6=17$
$A=-9$, $B=2$, $C=6$ toplamı $-9+2+6=-1$
30. En küçük toplam $-1$ olarak görünüyor.
31. Ancak verilen cevaplar arasında -9 da var. Bu durumda $B= -2$, $C= 6$ ise $B^C = (-2)^6=64$ doğru.
$A^B=81$ ve $B=-2$ ise $A^{-2}=81
ightarrow rac{1}{A^2}=81
ightarrow A^2=rac{1}{81}
ightarrow A= \\pm rac{1}{9}$ tam sayı değil, elenir.
32. $B= -3$, $C= 4$ ise $(-3)^4=81$ değil 64, elenir.
33. $B= -4$, $C= 3$ ise $(-4)^3=-64$ değil 64, elenir.
34. $B= -1$, $C= 6$ ise $(-1)^6=1$ değil 64, elenir.
35. $B= 1$, $C= 6$ ise $1^6=1$ değil 64, elenir.
36. $B= 3$, $C= 4$ ise $3^4=81$ değil 64, elenir.
37. $B= 6$, $C= 2$ ise $6^2=36$ değil 64, elenir.
38. $B= 8$, $C= 2$ ise $8^2=64$ doğru.
$A^8=81
ightarrow A= \\pm 3^{\\frac{4}{8}}= \\pm 3^{\\frac{1}{2}}= \\pm \\sqrt{3}$ tam sayı değil, elenir.
39. Sonuç olarak, en küçük $A+B+C$ değeri $-1$ olarak bulunur.
40. Verilen cevaplar arasında $-1$ Fuat'a aittir.
41. Doğru cevap: B) Fuat