Question: Vind de extrema van f(x₁,...,xₙ) onder de randvoorwaarde g(x₁,...,xₙ)=0
1. **Probleemstelling:**
We willen de extrema (maxima of minima) van een functie $$f(x_1, ..., x_n)$$ vinden, maar onder de randvoorwaarde dat $$g(x_1, ..., x_n) = 0$$ geldt.
2. **Belangrijk concept:**
De functie $$f$$ is gebonden aan de voorwaarde $$g=0$$, wat betekent dat we niet vrij over alle $$x_i$$ kunnen variëren, maar alleen over die punten die aan $$g=0$$ voldoen.
3. **Niveaulijnen en gradiënten:**
In het geval van $$n=2$$ kunnen we dit visueel voorstellen met niveaulijnen van $$f$$ en de kromme $$g(x_1,x_2)=0$$.
Een gebonden lokaal extremum $$x^*$$ ligt op een punt waar de niveaulijn van $$f$$ en de kromme $$g=0$$ elkaar raken.
4. **Voorwaarde voor een gebonden extremum:**
Op zo'n punt $$x^*$$ zijn de gradiënten van $$f$$ en $$g$$ evenwijdig:
$$\nabla f(x^*) \parallel \nabla g(x^*)$$
Dit betekent dat er een scalaire factor $$\lambda^*$$ bestaat zodat:
$$
\nabla f(x^*) = \lambda^* \nabla g(x^*)
$$
5. **Formulering met partiële afgeleiden:**
Voor elk $$i=1,...,m$$ geldt:
$$
\frac{\partial f}{\partial x_i}(x^*) - \lambda^* \frac{\partial g}{\partial x_i}(x^*) = 0
$$
En de randvoorwaarde:
$$
g(x^*) = 0
$$
6. **Lagrange functie:**
Definieer de Lagrange functie:
$$
L(x_1,...,x_m, \lambda) = f(x_1,...,x_m) - \lambda g(x_1,...,x_m)
$$
De kritieke punten van $$L$$ voldoen aan:
$$
\frac{\partial L}{\partial x_i} = 0, \quad i=1,...,m
$$
$$
\frac{\partial L}{\partial \lambda} = -g(x_1,...,x_m) = 0
$$
7. **Conclusie:**
De gebonden extrema van $$f$$ onder de voorwaarde $$g=0$$ zijn de oplossingen van het systeem:
$$
\begin{cases}
\frac{\partial f}{\partial x_i}(x^*) - \lambda^* \frac{\partial g}{\partial x_i}(x^*) = 0, & i=1,...,m \\
g(x^*) = 0
\end{cases}
$$
8. **Voorbeeld:**
Neem $$f(x) = x^2$$ over het interval $$[0,2]$$.
- Bij $$x=0$$ is $$f(0) = 0$$, dit is het absoluut minimum.
- Bij $$x=2$$ is $$f(2) = 4$$, dit is een lokaal gebonden maximum binnen het interval.
Deze methode heet de methode van Lagrange-multipliers en is krachtig voor het vinden van extrema onder randvoorwaarden.